Section 317
COMRADE. This is true.
SOCRATES. Then if you see some people continually changing their laws, decreeing one thing now and another later, or differing from one another, would you say they possess the true knowledge of what is?
COMRADE. I would say they are ignorant.
SOCRATES. Because the true law, the discovery of what is, does not change. So, the laws of those who truly know are constant and universal. Now, let us consider who among the ancients was considered the best lawmaker, whose laws have remained unchanged for the longest time.
COMRADE. I do not know, Socrates.
SOCRATES. Do you not know whose laws are the most ancient among the Greeks?
COMRADE. Do you mean the laws of the Spartans and Lycurgus?
SOCRATES. The laws of the Spartans are indeed ancient, but there are older laws still. Where did the Spartans get their laws from?
COMRADE. From Crete.
SOCRATES. And who was the most ancient and greatest king of Crete, who gave them these laws?
COMRADE. Minos, the son of Zeus.
SOCRATES. That is right. Minos and his brother Rhadamanthys. But Minos was the elder and the greater. And Homer says of Minos that he was a familiar friend of Zeus, and that he received his laws directly from Zeus. For Homer says: "There is the great city of Cnossus, where Minos ruled as king for nine years, he who conversed with great Zeus."
Τμῆμα 317
ΣΩ. τῶν ἐπισταμένων, ὡς ἔοικεν, ὄψου σκευασίας ἄρχειν;
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. ἐπίστανται δέ, ὥς φασιν, οἱ μάγειροι;
ΕΤ. ἐπίστανται γάρ.
ΣΩ. εἶεν· τίνων δὲ δὴ τὰ περὶ πόλεως διοικήσεως συγγράμματά τε καὶ νόμιμά ἐστιν; ἆρʼ οὐ τῶν ἐπισταμένων πόλεων ἄρχειν;
ΕΤ. ἔμοιγε δοκεῖ.
ΣΩ. ἐπίστανται δὲ ἄλλοι τινὲς ἢ οἱ πολιτικοί τε καὶ οἱ βασιλικοί;
ΕΤ. οὗτοι μὲν οὖν.
ΣΩ. πολιτικὰ ἄρα ταῦτα συγγράμματά ἐστιν, οὓς οἱ ἄνθρωποι νόμους καλοῦσι, βασιλέων τε καὶ ἀνδρῶν ἀγαθῶν συγγράμματα.
ΕΤ. ἀληθῆ λέγεις.
ΣΩ. ἄλλο τι οὖν οἵ γε ἐπιστάμενοι οὐκ ἄλλοτε ἄλλα συγγράψουσι περὶ τῶν αὐτῶν;
ΕΤ. οὔ.
ΣΩ. οὐδὲ μεταθήσονταί ποτε περὶ τῶν αὐτῶν ἕτερα καὶ ἕτερα νόμιμα;
ΕΤ. οὐ δῆτα.
ΣΩ. ἐὰν οὖν ὁρῶμέν τινας ὁπουοῦν τοῦτο ποιοῦντας, πότερα φήσομεν ἐπιστήμονας εἶναι ἢ ἀνεπιστήμονας τοὺς τοῦτο ποιοῦντας;
ΕΤ. ἀνεπιστήμονας.
ΣΩ. οὐκοῦν καὶ ὃ μὲν ἂν ὀρθὸν ᾖ, νόμιμον αὐτὸ φήσομεν ἑκάστῳ εἶναι, ἢ τὸ ἰατρικὸν ἢ τὸ μαγειρικὸν ἢ τὸ κηπουρικόν;
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. ὃ δʼ ἂν μὴ ὀρθὸν ᾖ, οὐκέτι φήσομεν τοῦτο νόμιμον εἶναι;
ΕΤ. οὐκέτι.
ΣΩ. ἄνομον ἄρα γίγνεται.
ΕΤ. ἀνάγκη.
ΣΩ. οὐκοῦν καὶ ἐν τοῖς συγγράμμασι τοῖς περὶ τῶν δικαίων καὶ ἀδίκων καὶ ὅλως περὶ πόλεως διακοσμήσεώς τε καὶ περὶ τοῦ ὡς χρὴ πόλιν διοικεῖν, τὸ μὲν ὀρθὸν νόμος ἐστὶ βασιλικός, τὸ δὲ μὴ ὀρθὸν οὔ, ὃ δοκεῖ νόμος εἶναι τοῖς μὴ εἰδόσιν· ἔστιν γὰρ ἄνομον.
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. ὀρθῶς ἄρα ὡμολογήσαμεν νόμον εἶναι τοῦ ὄντος εὕρεσιν.
ΕΤ. φαίνεται.
ΣΩ. ἔτι δὲ καὶ τόδε ἐν αὐτῷ διαθεώμεθα. τίς ἐπιστήμων διανεῖμαι ἐπὶ γῇ τὰ σπέρματα;
ΕΤ. γεωργός.
ΣΩ. οὗτος δὲ τὰ ἄξια σπέρματα ἑκάστῃ γῇ διανέμει;
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. ὁ γεωργὸς ἄρα νομεὺς ἀγαθὸς τούτων, καὶ οἱ τούτου νόμοι καὶ διανομαὶ ἐπὶ ταῦτα ὀρθαί εἰσιν;
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. τίς δὲ κρουμάτων ἐπὶ τὰ μέλη ἀγαθὸς νομεύς, καὶ τὰ ἄξια νεῖμαι; καὶ οἱ τίνος νόμοι ὀρθοί εἰσιν;
ΕΤ. οἱ τοῦ αὐλητοῦ καὶ τοῦ κιθαριστοῦ.
ΣΩ. ὁ νομικώτατος ἄρα ἐν τούτοις, οὗτος αὐλητικώτατος.
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. τίς δὲ τὴν τροφὴν ἐπὶ τὰ τῶν ἀνθρώπων σώματα διανεῖμαι ἄριστος; οὐχ ὅσπερ τὴν ἀξίαν;
ΕΤ. ναί.
ΣΩ. αἱ τούτου ἄρα διανομαὶ καὶ οἱ νόμοι βέλτιστοι, καὶ ὅστις περὶ ταῦτα νομικώτατος, καὶ νομεὺς ἄριστος.
ΕΤ. πάνυ γε.
ΣΩ. τίς οὗτος;